เที่ยวจีนครั้งแรกไปเมืองไหนดี เทียบปักกิ่ง เซี่ยงไฮ้ ซีอาน เฉิงตู กุ้ยหลิน คุนหมิง ฉงชิ่ง จากอากาศจริงรายเดือน พร้อมกฎวีซ่าฟรี 30 วันที่คนไทยต้องรู้
จีนเป็นประเทศที่คนไทยไปง่ายที่สุดประเทศหนึ่งตอนนี้ ไม่ต้องขอวีซ่า บินไม่ไกล และรถไฟความเร็วสูงพาไปได้เกือบทุกที่ที่อยากไป
แต่พอเริ่มวางทริปจริงกลับติดปัญหาเดียวกันหมด คือจีนใหญ่เกินกว่าจะ "ไปเที่ยวจีน" เฉยๆ ปักกิ่งกับกุ้ยหลินห่างกันเป็นพันกิโลเมตร และให้ความรู้สึกคนละแบบจนเหมือนคนละประเทศ
บทความนี้เลยไม่ได้พาไล่ดูที่เที่ยวทั้งประเทศ แต่จะช่วยตอบคำถามเดียวคือทริปแรกควรลงเมืองไหน ใครอยากได้ทริปที่มีคนวางเส้นทางและจองรถไฟให้เรียบร้อย ลองดูแพ็กเกจทัวร์จีนของ TDTประกอบไปด้วยก็ได้

สำนักงานตรวจคนเข้าเมืองแห่งชาติจีนระบุว่าผู้ถือหนังสือเดินทางไทยแบบธรรมดาได้รับสิทธิยกเว้นวีซ่ามาตั้งแต่วันที่ 1 มีนาคม 2024 พำนักได้ครั้งละไม่เกิน 30 วัน
สิทธินี้เป็นความตกลงถาวรระหว่างสองประเทศ ไม่ใช่โปรโมชันชั่วคราว และครอบคลุมทั้งการเข้า การออก และการเปลี่ยนเครื่องผ่านจีน
เพดานที่คนมักมองข้ามคือข้อที่สอง นอกจากห้ามอยู่เกิน 30 วันต่อครั้งแล้ว ยังรวมกันได้ไม่เกิน 90 วันในทุกช่วง 180 วันด้วย
แปลว่าถ้าไปจีนสามรอบ รอบละสามสัปดาห์ในครึ่งปีเดียวกัน จะชนเพดาน 90 วันทั้งที่ไม่เคยอยู่เกิน 30 วันสักครั้ง คนที่ไปจีนบ่อยควรนับย้อนหลังไว้ด้วย
อีกข้อคือสิทธินี้ใช้กับการท่องเที่ยวและธุระระยะสั้นเท่านั้น กระทรวงการต่างประเทศระบุชัดว่าไม่ครอบคลุมการพำนักถาวร การทำงาน การเรียน งานสื่อมวลชน หรือกิจกรรมที่ต้องขออนุญาตล่วงหน้า
ปักกิ่งคือคำตอบที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับทริปแรก เพราะของที่ทุกคนนึกถึงเวลาพูดคำว่าจีนกระจุกอยู่ในเมืองเดียว
พระราชวังต้องห้ามเป็นศูนย์กลางอำนาจของจีนยาวนานกว่าห้าศตวรรษ ตั้งแต่ปี 1416 ถึง 1911 และยูเนสโกบันทึกไว้ว่ามีห้องเกือบหนึ่งหมื่นห้องที่เก็บทั้งเฟอร์นิเจอร์และงานศิลปะไว้ข้างใน
กำแพงเมืองจีนเริ่มถูกเชื่อมเป็นแนวป้องกันเดียวกันราว 220 ปีก่อนคริสตกาลในสมัยจิ๋นซีฮ่องเต้ แล้วก่อสร้างต่อเนื่องมาจนถึงราชวงศ์หมิง จนกลายเป็นสิ่งก่อสร้างทางทหารที่ใหญ่ที่สุดในโลก
อีกที่ที่ไม่ควรข้ามคือหอบวงสรวงเทียนถาน สร้างในครึ่งแรกของศตวรรษที่ 15 อยู่ในสวนที่ล้อมด้วยป่าสนเก่า และผังของมันสื่อถึงความสัมพันธ์ระหว่างโลกกับสวรรค์ตามคติจีนโบราณ
ข้อควรรู้คือปักกิ่งหนาวจริงจัง ค่าเฉลี่ยระยะยาวของเดือนมกราคมอยู่ที่สูงสุด 1.6 องศาและต่ำสุดติดลบ 9.4 องศา ใครไม่เคยเจอหนาวระดับนี้ต้องเตรียมเสื้อผ้าให้พร้อมกว่าที่คิด
ซีอานมีของชิ้นเดียวที่คุ้มค่าตั๋วเครื่องบินทั้งใบ คือสุสานจิ๋นซีฮ่องเต้และกองทัพทหารดินเผา
สิ่งที่ทำให้ที่นี่พิเศษคือมันเพิ่งถูกค้นพบในปี 1974 นี่เอง และยูเนสโกระบุว่ายังมีรูปปั้นอีกนับพันที่ยังไม่ได้ขุดขึ้นมา
ทหารดินเผาแต่ละตัวหน้าไม่ซ้ำกันเลยสักตัว รวมกับม้า รถศึก และอาวุธที่ฝังไว้ด้วยกัน ยูเนสโกเรียกมันว่างานชิ้นเอกของศิลปะเหมือนจริง
ซีอานเข้ากันดีกับปักกิ่งมาก เพราะนั่งรถไฟความเร็วสูงถึงกันได้ และเป็นการต่อทริปที่ไม่ต้องบินซ้ำอีกรอบ

ถ้าไม่มั่นใจว่าจะปรับตัวกับจีนได้แค่ไหน เซี่ยงไฮ้คือจุดเริ่มที่นุ่มนวลที่สุด เมืองใหญ่ ทันสมัย ป้ายภาษาอังกฤษเยอะกว่าเมืองอื่น และรถไฟใต้ดินครอบคลุมทั้งเมือง
อากาศก็เป็นมิตรกว่าปักกิ่งชัดเจน ค่าเฉลี่ยเดือนมกราคมอยู่ที่สูงสุด 7.7 องศาและต่ำสุด 0.5 องศา หนาวแต่ไม่ถึงขั้นติดลบสองหลัก
จุดขายจริงของการลงเซี่ยงไฮ้คือหางโจวอยู่ใกล้มาก ทะเลสาบซีหูที่นั่นเป็นแรงบันดาลใจให้กวีและศิลปินจีนมาตั้งแต่ศตวรรษที่ 9 และมีทั้งวัด เจดีย์ ศาลา สวน ทางเดินข้ามน้ำ กับเกาะที่คนสร้างขึ้นเอง
ยูเนสโกบันทึกด้วยว่าซีหูส่งอิทธิพลต่อการออกแบบสวนทั้งในจีน ญี่ปุ่น และเกาหลีมาหลายศตวรรษ ใครชอบสวนญี่ปุ่นอยู่แล้วจะรู้สึกคุ้นๆ ทันทีที่ไปยืนอยู่ตรงนั้น

เฉิงตูเป็นเมืองที่คนไทยพูดถึงมากขึ้นเรื่อยๆ และเหตุผลหลักคือแพนด้า
ศูนย์วิจัยและเพาะพันธุ์หมีแพนด้าเฉิงตูอยู่ห่างจากใจกลางเมืองราว 10 กิโลเมตร ห่างจากสนามบินซวงหลิวราว 30 กิโลเมตร และห่างจากสนามบินเทียนฝู่ราว 50 กิโลเมตร
เรื่องที่ต้องรู้ก่อนไปคือทางศูนย์กำหนดให้จองออนไลน์แบบระบุชื่อจริงทุกคน และต้องพกเอกสารตัวจริงที่ใช้จองไปแสดงตอนเข้า ไม่ใช่ที่ที่เดินไปซื้อบัตรหน้างานได้
รอบเข้าชมก็ต่างกันตามฤดู ช่วงพฤศจิกายนถึงกุมภาพันธ์เข้าได้ 8:00 ถึง 12:00 และ 12:00 ถึง 16:30 ส่วนมีนาคมถึงตุลาคมขยับเป็น 7:30 ถึง 12:00 และ 12:00 ถึง 17:00
รอบนอกเมืองยังมีตูเจียงเยี่ยน ระบบชลประทานที่เริ่มสร้างตั้งแต่ศตวรรษที่ 3 ก่อนคริสตกาล และยังทำงานคุมน้ำจากแม่น้ำหมินให้ที่ราบเฉิงตูอยู่จนทุกวันนี้ ข้างกันคือเขาชิงเฉิงซึ่งเป็นแหล่งกำเนิดของลัทธิเต๋า
ข้อเสียของเฉิงตูคือฝน เดือนกรกฎาคมมีฝนเฉลี่ย 231 มิลลิเมตรกระจายถึง 17 วัน สิงหาคมก็ใกล้เคียงกัน ใครไปหน้าร้อนควรเผื่อแผนสำรองในร่มไว้

ภูเขาหินปูนโผล่กลางที่ราบกับสายน้ำที่คดไปมาแบบที่เห็นในภาพวาดจีน ของจริงอยู่ที่กุ้ยหลิน
ยูเนสโกขึ้นทะเบียนพื้นที่หินปูนกุ้ยหลินไว้ในกลุ่มมรดกโลกคาสต์จีนใต้เมื่อปี 2014 โดยอยู่ในเขตอุทยานแห่งชาติหลีเจียง และระบุว่าเป็นตัวอย่างของภูมิประเทศแบบเฟิงหลินที่ดีที่สุดเท่าที่รู้จักกัน
เรื่องที่ต้องวางแผนคือฝน กุ้ยหลินฝนเยอะกว่าที่หลายคนคิดมาก เดือนพฤษภาคมมีฝนเฉลี่ย 334 มิลลิเมตร และเมษายนมีฝนตกถึง 21 วันจาก 30 วัน
ช่วงที่ตัวเลขดูดีที่สุดคือกันยายนถึงตุลาคม กันยายนมีฝนเฉลี่ย 72 มิลลิเมตรจากฝนตก 9 วัน อากาศยังอุ่นอยู่ที่สูงสุดราว 30 องศา
คุนหมิงได้ชื่อว่าเป็นเมืองที่อากาศดีเกือบทั้งปี และตัวเลขก็ยืนยันเรื่องนี้จริง
ค่าเฉลี่ยอุณหภูมิสูงสุดของคุนหมิงอยู่ระหว่าง 15 ถึง 24.6 องศาทั้ง 12 เดือน ไม่มีเดือนไหนที่สูงเกิน 25 องศา และหน้าหนาวกลางวันก็ยังอยู่ที่ราว 15 องศา
จุดที่ต้องระวังคือกลางคืนหน้าหนาวลงไปถึง 1.5 องศาในเดือนมกราคม กลางวันใส่เสื้อแขนยาวพอ แต่ตอนเช้ากับกลางคืนต้องมีเสื้อกันหนาวจริง
ของเด่นแถวคุนหมิงคือป่าหินซือหลิน ซึ่งยูเนสโกจัดให้เป็นปรากฏการณ์ธรรมชาติชั้นเลิศและเป็นแหล่งอ้างอิงระดับโลกของภูมิประเทศแบบนี้
ฉงชิ่งไม่ใช่เมืองแรกที่แนะนำสำหรับทริปแรก แต่เป็นเมืองที่คนกลับมาจีนรอบสองชอบมาก เพราะหน้าตาเมืองไม่เหมือนที่ไหน
ของที่ยูเนสโกขึ้นทะเบียนในเขตนี้คืออู่หลง ซึ่งได้ขึ้นทะเบียนจากหลุมยุบขนาดยักษ์ สะพานหินธรรมชาติ และระบบถ้ำ
ข้อควรรู้คือฉงชิ่งร้อนจัดในหน้าร้อน เดือนสิงหาคมค่าเฉลี่ยสูงสุดอยู่ที่ 32.8 องศา และเดือนกรกฎาคมมีฝนเฉลี่ย 171 มิลลิเมตรด้วย ไปช่วงตุลาคมถึงพฤศจิกายนสบายกว่ากันมาก

ตัวเลขข้างล่างเป็นค่าเฉลี่ยระยะยาวที่องค์การอุตุนิยมวิทยาโลกเผยแพร่ ไม่ใช่พยากรณ์อากาศของปีนี้ ใช้ดูแนวโน้มเพื่อเลือกเดือน แล้วค่อยเช็กพยากรณ์จริงอีกทีก่อนบิน
| เมือง | ม.ค. สูงสุด/ต่ำสุด | ก.ค. สูงสุด/ต่ำสุด | ต.ค. สูงสุด/ต่ำสุด | เดือนฝนหนักสุด |
|---|---|---|---|---|
| ปักกิ่ง | 1.6 / -9.4 | 30.8 / 21.6 | 19.0 / 7.3 | ส.ค. 182 มม. |
| เซี่ยงไฮ้ | 7.7 / 0.5 | 31.6 / 24.8 | 22.3 / 14.7 | ก.ย. 156 มม. |
| ซีอาน | 4.8 / -4.2 | 32.0 / 21.6 | 19.3 / 9.8 | ก.ย. 108 มม. |
| เฉิงตู | 9.5 / 2.4 | 29.6 / 22.0 | 20.6 / 14.5 | ก.ค. 231 มม. |
| กุ้ยหลิน | 11.9 / 5.2 | 32.9 / 24.9 | 25.6 / 17.3 | พ.ค. 334 มม. |
| คุนหมิง | 15.1 / 1.5 | 23.9 / 16.8 | 20.3 / 11.5 | ส.ค. 205.9 มม. |
| ฉงชิ่ง | 9.5 / 5.6 | 32.2 / 24.5 | 21.3 / 16.2 | ก.ค. 171 มม. |
อ่านตารางนี้แล้วจะเห็นข้อสรุปสองข้อ
ข้อแรกคือตุลาคมเป็นเดือนที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับเกือบทุกเมือง อุณหภูมิกำลังดี ฝนลดลงจากหน้าร้อนชัดเจน ทั้งปักกิ่ง ซีอาน และเฉิงตูอยู่ในช่วงที่เดินเที่ยวได้ทั้งวัน
ข้อสองคือฤดูร้อนของจีนไม่ได้แค่ร้อน แต่ฝนมาพร้อมกันด้วย เฉิงตูกับฉงชิ่งเจอทั้งสองอย่างเต็มๆ ในเดือนกรกฎาคม
ส่วนใครจงใจไปหน้าหนาวเพราะอยากเจอหิมะ ปักกิ่งกับซีอานคือสองเมืองที่ให้ความรู้สึกนั้นได้จริง แลกกับการต้องแบกเสื้อหนาวไปเต็มกระเป๋า
สิ่งที่ทำให้การเที่ยวจีนต่างจากเมื่อสิบปีก่อนคือรถไฟ ปลายปี 2025 จีนมีรถไฟความเร็วสูงเปิดใช้งานแล้วเกิน 50,000 กิโลเมตร ซึ่งเป็นเครือข่ายที่ใหญ่ที่สุดในโลก
สายใหม่ๆ ออกแบบมาให้วิ่งได้ถึง 350 กิโลเมตรต่อชั่วโมง เส้นซีอานถึงเหยียนอานที่เปิดปลายปี 2025 เป็นตัวอย่างหนึ่ง
ผลกับคนวางทริปคือการต่อสองเมืองในทริปเดียวไม่ใช่เรื่องใหญ่อีกต่อไป ไม่ต้องบินภายในประเทศ ไม่ต้องเผื่อเวลาเช็กอินสนามบิน และสถานีรถไฟมักอยู่ใกล้เมืองมากกว่าสนามบิน
คู่เมืองที่คนไทยนิยมต่อกันคือปักกิ่งกับซีอาน และเซี่ยงไฮ้กับหางโจว เพราะสองคู่นี้ต่างกันคนละแนวแต่ไปถึงกันได้ด้วยรถไฟ
ข้อควรรู้คือรถไฟจีนใช้ระบบระบุชื่อจริง ต้องใช้พาสปอร์ตเล่มเดียวกับที่จองตอนขึ้นรถทุกครั้ง และควรเผื่อเวลาเข้าสถานีเหมือนขึ้นเครื่องบิน

ถ้าลงเมืองเดียว 5 ถึง 6 วันกำลังพอดีสำหรับปักกิ่งหรือเซี่ยงไฮ้ ถ้าอยากต่อสองเมืองด้วยรถไฟความเร็วสูงควรเผื่อไว้ 7 ถึง 8 วัน เพดานตามกฎหมายคือ 30 วันต่อการเข้าหนึ่งครั้ง
ไม่ต้อง ผู้ถือหนังสือเดินทางไทยแบบธรรมดาได้รับสิทธิยกเว้นวีซ่าตั้งแต่ 1 มีนาคม 2024 อยู่ได้ครั้งละไม่เกิน 30 วัน และรวมกันไม่เกิน 90 วันในทุกช่วง 180 วัน สิทธินี้ใช้กับการท่องเที่ยวและธุระระยะสั้น ไม่ครอบคลุมการทำงาน เรียน หรือพำนักถาวร
เลือกปักกิ่งถ้าอยากเห็นกำแพงเมืองจีนและพระราชวังต้องห้ามให้ได้ในทริปนี้ เลือกเซี่ยงไฮ้ถ้าให้ความสำคัญกับความสะดวกและอากาศที่ไม่โหดเท่า ค่าเฉลี่ยเดือนมกราคมของเซี่ยงไฮ้อยู่ที่ 7.7 องศา ขณะที่ปักกิ่งอยู่ที่ 1.6 องศา
เฉิงตู มณฑลเสฉวน ศูนย์วิจัยและเพาะพันธุ์หมีแพนด้าเฉิงตูอยู่ห่างจากใจกลางเมืองราว 10 กิโลเมตร ต้องจองออนไลน์แบบระบุชื่อจริงล่วงหน้าและพกเอกสารตัวจริงไปแสดงตอนเข้า
ตุลาคมลงตัวที่สุดสำหรับเมืองส่วนใหญ่ ปักกิ่งอยู่ที่ 19.0 องศา ซีอาน 19.3 องศา เฉิงตู 20.6 องศา และฝนน้อยกว่าหน้าร้อนมาก ส่วนกุ้ยหลินควรเลี่ยงเมษายนถึงมิถุนายนเพราะฝนหนักที่สุดของปีอยู่ช่วงนั้น
ทริปจีนที่สนุกที่สุดคือทริปที่ไม่ต้องมานั่งปวดหัวกับการจองรถไฟระบุชื่อจริง จองบัตรเข้าศูนย์แพนด้า และไล่เช็กว่าเมืองไหนเดือนไหนฝนตก
พวกเราจัดทริปจีนมาหลายเส้นทาง ทั้งปักกิ่ง ซีอาน เซี่ยงไฮ้ เฉิงตู กุ้ยหลิน คุนหมิง และฉงชิ่ง เลือกช่วงเดินทางจากอากาศจริงของแต่ละเมือง ไม่ใช่จัดตามปฏิทินอย่างเดียว
ใครอยากให้จบในทริปเดียวโดยไม่ต้องวางเองทั้งหมด ลองดูโปรแกรมทัวร์จีนทั้งหมดของ TDTแล้วทักมาคุยกันได้เลย
ทีมงานพร้อมให้คำปรึกษาเรื่องการเดินทาง